Energetyka

Energetyka i prawo energetyczne

Źródło: PAP MediaRoom

ORLEN: gaz ziemny będzie paliwem pomostowym w procesie dekarbonizacji energetyki

Aktualności, Energetyka, , , , Możliwość komentowania ORLEN: gaz ziemny będzie paliwem pomostowym w procesie dekarbonizacji energetyki została wyłączona

Gaz ziemny, w procesie dekarbonizacji energetyki, z pewnością będzie odgrywał rolę paliwa pomostowego – uważa Robert Czekaj, dyrektor wykonawczy ds. poszukiwań i wydobycia ORLEN S.A., dyrektor oddziału centralnego PGNiG w Warszawie. Podczas XXXIII Forum Ekonomicznego w Karpaczu dyrektor Czekaj poinformował, że w tym roku ORLEN prognozuje wydobycie gazu ziemnego na norweskim szelfie kontynentalnym na poziomie 4,5 mld m sześc.

Źródło: PAP MediaRoom

W Polsce energetyka podlega coraz większej dekarbonizacji. Udział węgla w produkcji energii elektrycznej w 2023 roku spadł do 63 proc., udział źródeł odnawialnych wzrósł do 27 proc., a udział gazu sięgnął 10 proc. Wyzwaniem staje się utrzymanie stabilności systemu elektroenergetycznego przy przyspieszającej dekarbonizacji, bowiem strategia Europejski Zielony Ład zakłada, że państwa UE osiągną zerowy poziom emisji gazów cieplarnianych netto w roku 2050.

Uczestnicy panelu „Rola i znaczenie gazu ziemnego w transformacji energetycznej” podczas XXXIII Forum Ekonomicznego w Karpaczu zastanawiali się nad tym, jaką rolę w procesie dekarbonizacji odgrywać będzie gaz.

Robert Czekaj, dyrektor wykonawczy ds. poszukiwań i wydobycia ORLEN S.A., dyrektor oddziału centralnego PGNiG w Warszawie, zaznaczył, że gaz ziemny „z pewnością będzie odgrywał rolę paliwa pomostowego”.

„Jeżeli mówimy o transformacji energetycznej, to musi ona zachodzić w sposób bezpieczny. Odbiorcy przemysłowi, elektroenergetyka i gospodarstwa domowe muszą mieć pewność stabilnych dostaw źródeł energii. W sytuacji odchodzenia od węgla i rozwoju OZE gaz jest paliwem, które pozwala elastycznie bilansować system energetyczny. Kontrolujemy cały łańcuch dostaw gazu zarówno z importu, jak i własnego wydobycia” – zapowiedział dyrektor Czekaj. 

ORLEN S.A. w pozyskiwaniu gazu ziemnego opiera się m.in. na własnym wydobyciu. 

„Jest to wydobycie krajowe, które realizowane jest na poziomie ok 3,5 mld m sześc. rocznie. Zwiększamy wydobycie na norweskim szelfie kontynentalnym. Obecnie to 3,1 mld m sześc. gazu, a w tym roku nasze prognozy oscylują wokół 4,5 mld m sześc.” – zaznaczył dyrektor.

Robert Czekaj przypomniał również, że ORLEN S.A. prowadzi wydobycie gazu ziemnego w kraju, na Podkarpaciu oraz w Lubuskiem i w Wielkopolsce, i koncern widzi w tych miejscach „możliwości inwestycyjne”. 

Miłosz Motyka, wiceminister klimatu i środowiska, zaznaczył, że jego resort dostrzega rolę gazu jako wsparcia dekarbonizacji przede wszystkim w systemach ciepłowniczych. 

Duże znaczenie gazu w transformacji energetycznej w Polsce podkreśliła Agnieszka Ozga, dyrektor pionu transformacji energetycznej w Gaz-System S.A. Dodała, że transformację energetyczną trzeba zaplanować w taki sposób, żeby składowe miksu energetycznego były zdywersyfikowane. 

Prof. Jakub Kupecki, dyrektor Instytutu Energetyki – Państwowego Instytutu Badawczego, zaznaczył, że technologie gazowe są „bardzo popularne, sprawdzone i przewidywalne”, a Adam Wawrzynowicz, radca prawny z Kancelarii Wawrzynowicz i Wspólnicy oraz ekspert Izby Gospodarczej Gazownictwa, zaapelował o to, aby wykorzystując polską prezydencję w UE, która rozpocznie się w styczniu 2025 r., „wywołać dyskusję związaną z innym postrzeganiem naszej ścieżki [dekarbonizacji – PAP]” wraz z UE”.

XXXIII Forum Ekonomiczne odbywa się w Karpaczu w dniach 3-5 września 2024 r.

Źródło informacji: PAP MediaRoom

Wykluczenie wykonawcy z postępowania o udzielenie zamówienia

Aktualności, Energetyka, Orzecznictwo, Zamówienia w praktyce, , , , , Możliwość komentowania Wykluczenie wykonawcy z postępowania o udzielenie zamówienia została wyłączona

Przesłanki fakultatywnego wykluczenia wykonawców z postępowania zostały wskazane w art. 109 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2019 r. – Prawo zamówień publicznych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1605 z późn. zm.) (PZP). Zgodnie z art. 226 ust. 1 pkt 2 lit. a PZP Zamawiający odrzuca ofertę, jeżeli została złożona przez wykonawcę podlegającego wykluczeniu z postępowania – zarówno na podstawie obligatoryjnych przesłanek wykluczenia wykonawcy, określonych w art. 108 PZP, jak i przesłanek fakultatywnych, o ile te przesłanki fakultatywne zostały przewidziane w ogłoszeniu o zamówieniu lub dokumentach zamówienia (art. 109 ust. 2 PZP).

W wyroku Krajowej Izby Odwoławczej (KIO lub Izba) z dnia 21 listopada 2023 r., sygn. akt 3293/2023 przeprowadzono analizę dopuszczalności wykluczenia wykonawcy z postępowania ma podstawie przesłanek z art. 109 ust. 1 pkt 7 oraz 8 PZP, tzn. obejmujących:

  1. okoliczność, że wykonawca, z przyczyn leżących po jego stronie, w znacznym stopniu lub zakresie nie wykonał lub nienależycie wykonał albo długotrwale nienależycie wykonywał istotne zobowiązanie wynikające z wcześniejszej umowy w sprawie zamówienia publicznego lub umowy koncesji, co doprowadziło do wypowiedzenia lub odstąpienia od umowy, odszkodowania, wykonania zastępczego lub realizacji uprawnień z tytułu rękojmi za wady (art. 109 ust. 1pkt 7 PZP);
  2. okoliczność, że wykonawca w wyniku zamierzonego działania lub rażącego niedbalstwa wprowadził zamawiającego w błąd przy przedstawianiu informacji, że nie podlega wykluczeniu, spełnia warunki udziału w postępowaniu lub kryteria selekcji, co mogło mieć istotny wpływ na decyzje podejmowane przez zamawiającego w postępowaniu o udzielenie zamówienia, lub który zataił te informacje lub nie jest w stanie przedstawić wymaganych podmiotowych środków dowodowych (art. 109 ust. 1pkt 8 PZP).

Przedmiotem postępowania było opracowanie dokumentacji projektowej i pełnienie nadzoru autorskiego dla przebudowy gazociągu. Wykluczenie wykonawcy z ww. przetargu, a w konsekwencji odrzucenie jego oferty zostało zakwestionowane w odwołaniu, w którym odwołujący (wykonawca) zarzucił bezzasadne przyjęcie przez zamawiającego, że w stosunku do odwołującego spełnione zostały powołane powyżej dwie przesłanki wykluczenia.

Odwołujący wskazał, że w uzasadnieniu dla wykluczenia wykonawcy zamawiający wskazał z jednej strony na leżące po stronie wykonawcy nienależyte wykonanie umowy na pełnienie funkcji inżyniera kontraktu, a z drugiej – na zatajanie informacji o wcześniejszym odstąpieniu od umowy zawartej przez odwołującego z innym zamawiającym.

W odniesieniu do pierwszego zarzutu o nienależytym wykonaniu wcześniejszej umowy – zdaniem odwołującego – wszystkie okoliczności zakończenia tej umowy są sporne, z uwagi na fakt iż spór w tym zakresie nadal trwa i nie można przesądzić wyniku sprawy, gdyż jest to przedwczesne. Natomiast w zakresie drugiego zarzutu odnoszącego się do zatajenia informacji odwołujący podkreślił, że żaden przepis PZP nie nakazuje ujawnienia informacji o wykluczeniu z przyczyn nieleżących po stronie wykonawcy. Ponadto zaakcentował fakt, iż załączył on do Jednolitego Europejskiego Dokumentu Zamówienia (JEDZ) dokument, w którym opisał wszystkie umowy zakończone przed czasem, pomimo że nie zostały rozwiązane z przyczyn leżących po jego stronie, dodatkowo później (jeszcze przed wyborem oferty) dokonał jego aktualizacji.

Krajowa Izba Odwoławcza orzekła, że odwołanie zasługuje na uwzględnienie w związku z czym należy unieważnić czynności wyboru oferty najkorzystniejszej oraz wykluczenia odwołującego i odrzucenia jego oferty. W konsekwencji nakazano powtórzenie czynności badania i oceny ofert.

Po pierwsze, jak wskazała Izba, nie jest ona uprawniona do przejmowania roli sądu cywilnego i orzekania o wzajemnych roszczeniach stron umowy. Natomiast zadaniem Izby jest ocena zaskarżonej w odwołaniu czynności zamawiającego, dlatego też potrzebne jest jednak zbadanie realizacji wcześniejszej umowy realizowanej przez wykonawcę. Podkreślenia przy tym wymaga fakt, że w ramach postępowania odwoławczego nie poszukuje ona samodzielnie dowodów do przesłanki wykluczenia, ale ocenia – na podstawie dowodów przedstawionych przez strony – czynność zamawiającego. To na zamawiającym stosującym wobec wykonawcy sankcję wykluczenia z postępowania spoczywa bowiem ciężar dowodu i wykazania, że ziściły się wszystkie przesłanki warunkujące takie wykluczenie.

Po drugie, w ocenie Izby w rozpatrywanej sprawie zamawiający nie wykazał się dowodami spełnienia przesłanek prawnych wykluczenia wykonawcy. Izba zwróciła też uwagę na fakt, że ocena zaistnienia przesłanki wykluczenia przez zamawiającego siłą rzeczy dokonana została z perspektywy strony sporu sądowego, będącej zainteresowaną jego korzystnym dla siebie zakończeniem – w tym konkretnym przypadku KIO podkreśliła, że same oceny, bez udowodnienia obiektywnego istnienia okoliczności przewidzianych w podstawie prawnej wykluczenia, zawsze są niewystarczające, a w kontekście sporu między zamawiającym a odwołującym, mogą wywoływać dodatkowe wątpliwości.

Izba wskazała, że chcąc zastosować przesłankę z art. 109 ust. 1 pkt 7 PZP, zamawiający powinien dołożyć staranności, aby okoliczności dotyczące wcześniejszej umowy potwierdzające spełnienie tej przesłanki zostały – przed podjęciem decyzji w przedmiocie wykluczenia – ustalone w sposób obiektywny i niebudzący wątpliwości, z wykorzystaniem koniecznej wiedzy specjalistycznej. Tymczasem w rozpatrywanej sprawie, która dotyczyła inwestycji o dużej skali i stopniu skomplikowania, zamawiający nie skorzystał z możliwości zasięgnięcia opinii biegłego ani na etapie badania przesłanek wykluczenia wykonawcy z postępowania ani w postępowaniu odwoławczym, jak również nie przedstawił w tym zakresie chociażby opinii prywatnej. Izba podkreśliła przy tym, że z uwagi na kontradyktoryjny charakter postępowania odwoławczego Izba nie jest zobowiązana do przeprowadzania dowodów z własnej inicjatywy. Zamawiający przedstawił wprawdzie szereg twierdzeń i powołał liczne dowody, mające potwierdzać zasadność wykluczenia, jednakże w ocenie Izby twierdzenia zamawiającego to głównie wypowiedzi ocenne, prezentujące jego własne opinie na temat przebiegu spornej inwestycji. W związku z tym w ocenie Izby zamawiający, na którym spoczywał ciężar wykazania, że zaistniały wszystkie okoliczności skutkujące wykluczeniem wykonawcy z postępowania, wymogom tym nie sprostał.

Jak wskazała KIO, celem przepisu art. 109 ust. 1 pkt 7 PZP jest eliminacja z postępowania tylko takich wykonawców, co do których istnieją dowody, że dopuścili się wykroczeń zawodowych ściśle w tym przepisie określonych, a nie tych z którymi zamawiający mają złe doświadczenia czy brak zaufania.

Odnośnie drugiej przesłanki wykluczenia, z art. 109 ust. 1 pkt 8 PZP, zamawiający powołał się na fakt, że odwołujący zataił informację o rozwiązanej umowie. Odwołujący podniósł, że w ramach aktualizacji dokumentu załączonego do JEDZ, przesłał zamawiającemu informację – w celu rozwiania wątpliwości oraz uniknięcia ewentualnego zarzutu wprowadzenia w błąd – o przedterminowym rozwiązaniu kolejnej umowy przez innego zamawiającego (dodatkowo odwołujący zakwestionował odstąpienie od umowy w całości i obecnie prowadzone jest w tej sprawie postępowanie mediacyjne).

W powyższym zakresie Izba wskazała przede wszystkim, że dokument JEDZ nie służy przedstawianiu całej historii kontraktowej wykonawcy. Powinny znaleźć się tam wyłącznie informacje o takich nieprawidłowości w realizacji wcześniejszych umów, które mogą skutkować wykluczeniem z postępowania. Twierdzenia te KIO poparło opinią Urzędu Zamówień Publicznych (Kara umowna, a sposób wypełniania JEDZ – Urząd Zamówień Publicznych – Portal Gov.pl (www.gov.pl)). Opinia ta podkreśliła, że w związku z wymogami przejrzystości postępowania, w oświadczeniu składanym na formularzu JEDZ wykonawca powinien poinformować zamawiającego o uprzednich nieprawidłowościach w realizacji umów, przy czym informacja ta powinna być skorelowana z przesłanką wykluczenia z przyczyn leżących po stronie wykonawcy, który w znacznym stopniu lub zakresie nie wykonał lub nienależycie wykonał albo długotrwale nienależycie wykonywał istotne zobowiązanie wynikające z wcześniejszej umowy w sprawie zamówienia publicznego lub umowy koncesji.

Izba uznała także, że skoro zamawiający nie próbował nawet wykazać, że odwołujący w związku z przebiegiem realizacji wcześniejszej umowy zawartej przez odwołującego z innym zamawiającym a następnie jej przedterminowym rozwiązaniem, podlega wykluczeniu na podstawie art. 109 ust. 1 pkt 5 lub 7 PZP, to nie ma podstaw twierdzić, że nie informując w dokumencie JEDZ o rozwiązaniu tej umowy wykonawca wprowadził zamawiającego w błąd, co mogło mieć istotny wpływ na decyzje podejmowane przez zamawiającego w postępowaniu o udzielenie zamówienia. Skoro nie była to informacja, którą wykonawca miał obowiązek podać w JEDZ, nie wprowadził on zatem zamawiającego w błąd składając oświadczenie o aktualności tego dokumentu. Natomiast późniejsze przekazanie informacji w tym zakresie należy uznać za nieobowiązkowe i podyktowane jedynie ostrożnością wykonawcy.

Dlatego też Izba – w związku z tym, że pytanie w dokumencie JEDZ służy weryfikacji istnienia podstaw do wykluczenia wykonawcy z postępowania – uznała, że niezasadne jest przedstawienie w odpowiedzi na to pytanie wszelkich zdarzeń, bez względu na to, czy wyczerpują one znamiona działań uzasadniających wykluczenie. Podanie informacji, której wykonawca nie miał obowiązku podać w JEDZ, nie wprowadza zamawiającego w błąd, a późniejsze przekazanie informacji w tym zakresie KIO uznała za nieobowiązkowe i podyktowane jedynie ostrożnością wykonawcy.

Autorzy: Aleksandra Walczak, r.pr. Katarzyna Dziąćko, r.pr. Tomasz Brzeziński, Wawrzynowicz & Wspólnicy sp. k.

Wadliwe określenie łącznej wysokości kar umownych w umowie w sprawie zamówienia publicznego

Aktualności, Energetyka, Orzecznictwo, , , , , Możliwość komentowania Wadliwe określenie łącznej wysokości kar umownych w umowie w sprawie zamówienia publicznego została wyłączona

Elementy umowy w sprawie zamówienia publicznego zostały wskazane jako katalog otwarty, poprzez użycie sformułowania „w szczególności” w art. 436 ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1605) (PZP). Jednym z takich postanowień wskazanych w art. 436 pkt 3 PZP jest łączna maksymalna wysokość kar umownych, których mogą dochodzić strony, a treść przepisu wskazuje, że jest to postanowienie obligatoryjne.

W jednym z wyroków Krajowej Izby Odwoławczej (KIO) z dnia 22 sierpnia 2023 r., sygn. akt 2327/23 przeanalizowano kwestie określenia górnego limitu kar umownych, których może dochodzić zamawiający.

Przedmiotem postępowania było świadczenie kompleksowych usług utrzymania łaźni. Treść postanowień specyfikacji warunków zamówienia została zakwestionowana w odwołaniu – odwołujący zarzucił m.in., że zamawiający wadliwie określił łączną wysokość kar umownych ustalając ją na poziomie wartości całego wynagrodzenia umownego. Stwierdził on, że tak ustalony limit prowadzi do nieuzasadnionego wzbogacenia zamawiającego oraz nie pokrywa się z rzeczywistym celem ustanowienia kar umownych. Co więcej, według odwołującego, tak ustanowiony limit kar może zostać uznany za rażąco wygórowany w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1610 z późn. zm.) (Kodeks cywilny) (art. 484 § 2 Kodeksu cywilnego) oraz niezgodny z zasadami współżycia społecznego (art. 3531 Kodeksu cywilnego).

Zamawiający w odpowiedzi na ten zarzut stwierdził, że wypełnił nałożony przez ustawodawcę obowiązek wskazania limitu kar umownych – przy czym ustawodawca nie przesądził o tym, jaki limit kar umownych jest właściwy (co było rozważane w toku prac legislacyjnych, jednakże po namyśle z regulacji takiej zrezygnowano). Dodatkowo zamawiający wskazał, że odwołujący w żaden sposób nie wykazał, dlaczego ustanowienie limitu kar umownych na poziomie 100% wynagrodzenia umownego jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego.

Warto także odnotować argument zamawiającego, że odwołujący nie kwestionuje jednocześnie postanowienia o możliwości dochodzenia odszkodowania na zasadach ogólnych ponad poziom naliczonych kar umownych, zatem sam limit kar umownych nie wpływa na faktyczną wysokość jego odpowiedzialności z tytułu nienależytego wykonywania umowy.

Krajowa Izba Odwoławcza orzekła, że odwołanie w zakresie tego zarzutu zasługuje na uwzględnienie, a w konsekwencji nakazała zamawiającemu dokonania zmiany postanowień specyfikacji warunków zamówienia poprzez obniżenie łącznej maksymalnej wartości kar umownych do poziomu nieprzekraczającego 30% wartości wynagrodzenia brutto wykonawcy.

Po pierwsze KIO wskazała, że wprawdzie faktycznie w przepisach nie określono nigdzie górnego limitu kar, których może dochodzić zamawiający, jednak w opinii Izby ustalenie łącznej maksymalnej wysokości kar umownych na poziomie 100% wynagrodzenia netto wykonawcy należy uznać za nadużycie ze strony zamawiającego. Zostało to uznane za naruszanie prawa do jednostronnego kształtowania postanowień umownych w sprawie zamówienia publicznego oraz działanie sprzeczne z zasadami współżycia społecznego na podstawie art. 3531 Kodeksu cywilnego.

Po drugie Izba podzieliła poglądy doktryny, że kara umowna nie powinna prowadzić do rażącego wzbogacenia strony uprawnionej do ich naliczenia. Ponadto w literaturze również podkreśla się, że maksymalna wysokość kar nie może być określana na poziomie rażąco wygórowanym w odniesieniu do wysokości wynagrodzenia czy ewentualnych zagrożeń związanych z niewykonaniem lub nienależytym wykonaniem umowy, w tym możliwości powstania lub rozmiarów szkody – ponoszone kary umowne powinny być odczuwalne, ale nie w stopniu, który może powodować uznanie niecelowości wykonania umowy. W uzasadnieniu KIO odniosła się także do jednego ze swoich wcześniejszych orzeczeń o sygn. akt KIO 2574/18, wydanego jeszcze w poprzednim stanie prawnym, w którym to wyroku Izba uznała, że nie można akceptować takich mechanizmów, które pozbawią wykonawcy przychodu z tytułu świadczonej usługi. Kara umowna powinna mieć wysokość, która będzie działała dyscyplinująco stronę umowy, ale nie w stopniu prowadzącym do rażącego wzbogacenia jednej strony kosztem drugiej, a wręcz czyniącym niecelowym jej wykonywanie.

Izba odniosła się także do odpowiedzi zamawiającego, że wysokość łącznej maksymalnej wysokości kar umownych nie zmienia rozkładu sił pomiędzy stronami – w ocenie Izby ułatwienie zamawiającemu dochodzenia odszkodowania nie powinno skutkować tym, że wykonawca będzie obowiązany do zapłaty kar umownych w wysokości zbliżonej do kwoty wynagrodzenia w sytuacji, gdy szkoda będzie znacznie mniejsza. Zamawiający powinien mieć możliwość uzyskania pełnego pokrycia szkody wyrządzonej przez wykonawcę, jednakże po to istnieje instytucja kary zaliczalnej wskazanej w art. 484 § 1 zd. 2 Kodeksu cywilnego (tzn. możliwości żądania odszkodowania przenoszącego wysokość zastrzeżonej kary, o ile zostało to przewidziane w umowie).

Izba wskazała, że w praktyce udzielania zamówień publicznych maksymalna wartość łączna kar umownych waha się od 10% wynagrodzenia netto do 30% wynagrodzenia brutto, dlatego też nakazała zamawiającemu taką zmianę postanowień, aby zmieścić się w tym przedziale.

Warto przy tym zaznaczyć, że określenie maksymalnego łącznego progu kar umownych na poziomie 30% wynagrodzenia brutto nie stanowi jeszcze utrwalonego stanowiska w orzecznictwie – przykładowo w wyroku KIO, sygn. 1553/22 Izba uznała, że przepisy PZP nie zabraniały Zamawiającemu ustanowienia limitu kar umownych w wysokości 50% wynagrodzenia brutto. Limit taki, zdaniem Izby, jest niewątpliwie bardzo wysoki, ale nie świadczy to o jego niezgodności z prawem.

Autorki: Aleksandra Walczak, r.pr. Katarzyna Dziąćko, Wawrzynowicz & Wspólnicy sp. k.

Zakaz konkretyzowania oraz zmiany zakresu zobowiązania po upływie terminu składania ofert

Aktualności, Energetyka, Orzecznictwo, , , , Możliwość komentowania Zakaz konkretyzowania oraz zmiany zakresu zobowiązania po upływie terminu składania ofert została wyłączona

Zasady poprawiania ofert przez zamawiającego określone zostały w art. 223 ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1605) (PZP).

Podczas badania i oceny ofert zamawiający posiada prawo do żądania od wykonawców wyjaśnień dotyczących złożonych przez nich ofert – konkretnie ich treści, a także przedmiotowych środków dowodowych lub innych złożonych dokumentów i oświadczeń. Uzupełnienie przedmiotowych środków dowodowych może z kolei nastąpić po wezwaniu przez zamawiającego na podstawie art. 107 ust. 2 PZP. Jednakże pomimo takich możliwości, zgodnie z przepisami nie można dokonywać zmian w treści oferty.

Analiza dopuszczalności dokonywania zmian oraz wyjaśnień oferty została przedstawiona w jednym z wyroków Krajowej Izby Odwoławczej (KIO), z dnia 12 maja 2023 r., sygn. akt KIO 1162/23.

Przedmiotem postępowania była modernizacja i rozbudowa oświetlenia na terenie gminy. Decyzja o wyborze najkorzystniejszej oferty została zakwestionowana w odwołaniu – odwołujący uznał, że w ofercie wybranego wykonawcy nie wskazano poprawnego zakresu ilościowego oferty oraz parametru pozwalającego wyliczyć prawidłowo moc łączną. Warto dodać iż załącznik do opisu przedmiotu zamówienia zawierał zapis, że w przypadku oferowanej łącznej mocy, która przekracza 18 380 W (czego zdaniem odwołującego zamawiający nie był w stanie sprawdzić w wybranej ofercie), oferta zostanie odrzucona. W dniu 3 kwietnia 2023 r. zamawiający wezwał wykonawcę do uzupełnienia tabeli urządzeń z obliczeniami (przedmiotowy środek dowodowy „Tabela doboru urządzeń wraz z obliczeniami fotometrycznymi”) – co w ocenie odwołującego powodować mogło zmianę w oferowanym przedmiocie, a nie jedynie weryfikację poprawności oferty. Wykonawca złożył uzupełnioną tabelę doboru urządzeń, która po porównaniu do pierwotnie złożonej wskazuje na odmienną treść, co według odwołującego jest niedopuszczalne ponieważ modyfikuje całość treści złożonej oferty, a nie ją uzupełnia. Dodatkowo odwołujący uważał, że zmiana zakresu oferty po upływie terminu do składania ofert może naruszać zasadę uczciwej konkurencji oraz równego traktowania, a także zasadę przejrzystości postępowania wskazane w art. 16 pkt 1 i 2 PZP.

Odwołujący powołał się także na orzecznictwo w zakresie uzupełniania przedmiotowych środków dowodowych, tzn. na wyroki:

  • KIO 663/22, w którym Izba wskazała, że przepis art. 107 ust. 2 PZP jest instrumentem dopuszczającym możliwość konwalidowania nieprawidłowego działania wykonawcy, ale w ograniczonym zakresie; nie dopuszcza bowiem uzupełnienia dokumentów zawierających błędy, co należy rozumieć jako błędy merytoryczne, nie ma więc możliwości dokonania istotnej merytorycznie zmiany treści przedmiotowego środka dowodowego,
  • KIO 3522/21, w świetle którego należy uznać, że uzupełnienie przedmiotowych środków dowodowych nie może prowadzić do zmiany treści oferty, tj. przedmiotu oferowanego świadczenia; przedmiotowe środki dowodowe mają dotyczyć zatem produktu, który jest przedmiotem oferty i potwierdzać jego zgodność z ustalonymi wymaganiami, w takim zakresie mogą być uzupełniane, natomiast sam przedmiot świadczenia, którego te dokumenty dotyczą, takiemu uzupełnieniu podlegać nie może, stanowi bowiem merytoryczną treść oferty,
  • KIO 3555/21, w którym KIO podkreśliła, że wszelkie uzupełnienia dokumentów czy składane przez wykonawcę wyjaśnienia muszą mieścić się w granicach złożonej oferty i mogą służyć wyłącznie do wykazania prawidłowości jej treści, zakazane jest natomiast oferowanie w tej drodze świadczeń o innych parametrach czy właściwościach, niż wynikające ze złożonej oferty.

W opinii KIO odwołanie zasługiwało na uwzględnienie. Izba nakazała zamawiającemu unieważnienie czynności wyboru oferty najkorzystniejszej oraz powtórzenie czynności badania i oceny złożonych ofert, z wykluczeniem oferty wcześniej wybranego wykonawcy. Zdaniem Izby dokument jakim była tabela, w zakresie dotyczącym informacji na temat typu oraz mocy oprawy/wkładu stanowił treść oferty, a takich informacji nie można uzupełniać po upływie terminu składania ofert.

Po pierwsze podkreślić należy, iż obowiązkiem wykonawcy jest skonkretyzowanie już w momencie składania ofert, w sposób jednoznaczny przedmiotu oferowanego świadczenia zgodnie ze wskazanymi przez zamawiającego wymogami, a doprecyzowanie treści oferty po upływie terminu składania ofert jest niedopuszczalne. Wszelkie uzupełnienia dokumentów lub składane wyjaśnienia muszą mieścić się w granicach terminu składania ofert i mogą służyć wyłącznie wykazaniu prawidłowości treści oferty, a nie jej zmianie. KIO wskazała, że zakazane jest określanie, w drodze uzupełnienia, przedmiotu oferty, ponieważ działanie takie stoi w sprzeczności z podstawowymi zasadami udzielania zamówień publicznych, które uregulowane są w art. 16 pkt 1 i 2 PZP – jak podkreśliła Izba: „Przyjęcie poglądu, iż po upływie terminu składania ofert wykonawca uprawniony byłby do uzupełnienia treści oferty o informacje identyfikujące przedmiot oferty godziłoby w podstawowe zasady udzielania zamówień publicznych i mogłoby prowadzić do manipulacji treścią ofert w zależności od okoliczności ujawnionych po otwarciu ofert, dając wykonawcy nieuprawnioną przewagę nad innymi wykonawcami i jednocześnie powodując niepewność Zamawiającego co do tego, jaki produkt jest oferowany”.

Celem przedmiotowych środków dowodowych jest potwierdzenie zgodności oferowanych dostaw, usług lub robót budowlanych z wymaganiami, cechami lub kryteriami określonymi w opisie przedmiotu zamówienia lub opisie kryteriów oceny ofert, lub wymaganiami związanymi z realizacją zamówienia, nie zaś konkretyzacja treści oferty.

Po drugie Izba wskazała w omawianym wyroku na cel przedmiotowych środków dowodowych, którym co do zasady jest potwierdzenie zgodności oferowanych dostaw, usług czy robót z wymaganiami i cechami oraz kryteriami, które określone są w opisie przedmiotu zamówienia lub opisie kryteriów oceny ofert, a także z wymaganiami związanymi z realizacją zamówienia. W konsekwencji KIO uznała, że konkretyzacja treści oferty nie jest celem przedmiotowych środków dowodowych, a zamawiający nie ma podstaw do tego aby wezwać wykonawcę do uzupełnienia przedmiotowych środków dowodowych, w przypadku gdy z treści jego oferty nie wynika, jaki sprzęt czy produkt wykonawca ten zaoferował.

Po trzecie wreszcie KIO wskazała, że kluczowe znaczenie ma to, jaki jest charakter informacji zawartych w danym dokumencie, a nie to, jak ten dokument został sklasyfikowany przez Zamawiającego. W omawianym stanie faktycznym zamawiający wymagał podania określonych informacji technicznych w dokumencie, który zaklasyfikował do przedmiotowych środków dowodowych. Zdaniem Izby niewątpliwie dokument ten w zakresie w jakim dotyczył informacji technicznych (na temat typu oprawy/wkładu oraz mocy jednostkowej oprawy/wkładu) stanowił treść oferty, a informacje te nie podlegały uzupełnieniu po upływie terminu składania ofert.

Autorki: Aleksandra Walczak, r. pr. Katarzyna Dziąćko, Wawrzynowicz & Wspólnicy sp. k.

Energy Week: 24-28 maja 2021 r.

Aktualności, Energetyka, , , , , Możliwość komentowania Energy Week: 24-28 maja 2021 r. została wyłączona

Serdecznie zapraszamy na Energy Week 2021 – wydarzenie organizowane przez Studenckie Koło Naukowe Energetyki przy Szkole Głównej Handlowej w Warszawie. To kolejna edycja tego projektu naukowego, który w tym roku odbędzie się w dniach 24-28 maja i po raz pierwszy przeprowadzony będzie w formie zdalnej. Energy Week nie będzie jednym z wielu podobnych spotkań na MS Teams czy Zoomie, organizatorzy w profesjonalny i jakościowy sposób chcą przeprowadzić transmisję na facebook’u SKN Energetyki oraz na stronie organizatora – skne.pl.

Tematem przewodnim tegorocznej edycji jest polska transformacja energetyczna, jej szanse i zagrożenia. W wydarzeniu, jak co roku, wezmą udział eksperci z branży energetycznej, którzy przeprowadzą szereg prelekcji m.in. na temat Europejskiego Zielonego Ładu, czy wpływu transformacji energetycznej na sferę legislacyjną w Polsce. Solidna dawka praktycznej branżowej wiedzy jest wręcz gwarantowana, dlatego już dziś zachęcamy do wzięcia udziału w wydarzeniu!

Zamówienia.org.pl jest patronem medialnym wydarzenia. Więcej szczegółów na: https://www.facebook.com/sknenergetyki http://skne.pl

Kodeks Dobrych Praktyk w relacjach Inwestor – Wykonawca w branży gazowniczej

Aktualności, Energetyka, Zamówienia w praktyce, , , , Możliwość komentowania Kodeks Dobrych Praktyk w relacjach Inwestor – Wykonawca w branży gazowniczej została wyłączona

Zespół specjalistów – w tym Adam Wawrzynowicz i Katarzyna Dziąćko z Kancelarii W&W – podczas ponad rocznych prac oraz cyklicznych spotkań Zespołu pod kierownictwem Prezesa Zarządu JT S. A. – pana Marcina Tadeusiaka, wypracował szereg wytycznych, które mają na celu usprawnienie procesu inwestycyjnego w branży gazowniczej. Kodeks Dobrych Praktyk w relacjach inwestor – wykonawca w branży gazowniczej został przyjęty przez Zarząd IGG w dniu 29 listopada 2019 roku.

Kodeksowi Dobrych Praktyk nadano formę regulaminową, kodeksową tak, aby przejrzysty charakter ułatwił korzystanie z dokumentu. Zasady w nim wyrażone zostały przyjęte przez kluczowe dla branży spółki członkowskie.

Propozycja opracowania KDP została zgłoszona podczas VI Kongresu Polskiego Przemysłu Gazowniczego, który odbył się w 2018 r. Postulat ten spotkał się z aprobatą i w odpowiedzi, Zarząd IGG na posiedzeniu w dniu 11 maja 2018 r. powołał Zespół ds. ustanowienia Kodeksu Dobrych Praktyk w relacjach Inwestor – Wykonawca.

KDP stanowi skonkretyzowany zbiór zasad, którymi należy kierować się w procesie przygotowania i realizacji zadań inwestycyjnych, poprawiających efektywność i bezpieczeństwo realizacji prac obejmujących infrastrukturę gazową przy jednoczesnym osiągnięciu wytyczonych celów zarówno przez inwestorów jak i wykonawców. KDP odnosi się w szczególności do relacji zamawiającego z wykonawcą robót budowlanych, jednak wskazane w nim zasady powinny być stosowane na zasadzie analogii także wobec innych podmiotów – projektantów, dostawców, inspektorów nadzoru czy podwykonawców. W ramach prac nad KDP, Zespół ekspertów opracował również matrycę ryzyk, która ma charakter wzorcowy i przykładowy dla kontraktów typu „buduj” przy założeniu partnerskiego modelu realizacji umowy.

Kodeks można znaleźć na stronie IGG: https://www.igg.pl/sites/default/files/2019-12/Kodeks%20Dobrych%20Praktyk%20w%20relacjach%20Inwestor-Wykonawca%20w%20bran%C5%BCy%20gazowniczej.pdf

Projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia obciążeń regulacyjnych

Aktualności, Energetyka, , , Możliwość komentowania Projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia obciążeń regulacyjnych została wyłączona

Duża liczba przepisów prawnych, ich niespójność i niejednoznaczność, jak i liczne, nieraz uciążliwe obowiązki nakładane na obywateli i przedsiębiorców to często diagnozowane problemy polskiego systemu prawnego. Istnienie pewnych barier administracyjnych prowadzi do obciążeń budżetu państwa oraz zmniejszenia przychodów przedsiębiorców. Dlatego też podejmuje się działania na rzecz poprawy otoczenia regulacyjnego dla prowadzenia działalności gospodarczej.

20 marca br. Ministerstwo Przedsiębiorczości i Technologii skierowało do konsultacji projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia obciążeń regulacyjnych. Ma on na celu ograniczenie obciążeń dla obywateli i firm, poprzez m.in. usprawnienie niektórych procedur administracyjnych, ograniczenie nadmiernej sprawozdawczości, uchylenie lub aktualizację zbędnych obowiązków informacyjnych.

Poniżej przedstawiono niektóre zmiany, które zostały zaproponowane w projekcie ustawy.

  1. Zmiany w ustawie z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców

Planuje się wprowadzenie nowej instytucji „prawa do popełnienia błędu”. Będzie ona polegała na tym, że w przypadku naruszenia przepisów związanych z wykonywaną działalnością gospodarczą w sposób uzasadniający wszczęcie postępowania: 1) mandatowego lub 2) w sprawie nakładania lub wymierzania administracyjnej kary pieniężnej, postępowanie takie może zostać wszczęte tylko jeżeli przedsiębiorca nie usunie stwierdzonych naruszeń w wyznaczonym przez właściwy organ terminie.

Rozwiązanie to zostało jednak ograniczone:

– będzie miało zastosowanie jedynie do tych rodzajów naruszeń, które uzasadniają wszczęcie wyżej wymienionych rodzajów postępowań, nie będzie zatem dotyczyło np. naruszeń, za które grożą poważniejsze sankcje prawa karnego,

– będzie dotyczyło tylko osób fizycznych, które należą do grona mikroprzedsiębiorców oraz małych i średnich przedsiębiorców,

– obowiązywać będzie jedynie w okresie 12 miesięcy od dnia podjęcia działalności gospodarczej po raz pierwszy albo ponownie po upływie co najmniej 36 miesięcy od dnia jej ostatniego zawieszenia lub zakończenia,

– zakłada się, że w przypadku naruszenia przedsiębiorca powinien wyprowadzić z takiego doświadczenia wnioski na przyszłość. Nie powinien on zatem być traktowany w sposób „uprzywilejowany” w sytuacji, gdy jego zachowanie po raz kolejny naruszy już raz złamany przez niego przepis,

– nie powinno ono być stosowane w przypadkach, w których naruszenie prawa jest rażące. Ciężar ewentualnego wykazania, że nosi ono taki właśnie charakter spoczywa jednak na odpowiednim organie.

  • Zmiany w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny

Nowe przepisy przewidują objęcie przepisami o ochronie konsumentów osoby fizycznej, która dokonuje z innym przedsiębiorcą czynności prawnej związanej z prowadzoną przez nią działalnością gospodarczą lub zawodową, lecz nieposiadającej dla niej charakteru zawodowego. Kolejnym rozwiązaniem jest umożliwienie uczynienia przedmiotem zapisu windykacyjnego udziału kapitałowego w spółce osobowej.

  • Zmiany w ustawie z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego

Zgodnie z projektem, w sprawach przed SOKiK, o których mowa w art. 47928 § 1 pkt 1 k.p.c. (właściwość SOKiK), strony będą mogły zawrzeć porozumienie w sprawie ochrony konkurencji i konsumentów w przedmiocie utrzymania, uchylenia albo zmiany zaskarżonej decyzji Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w całości albo w części.

Porozumienie po jego zatwierdzeniu będzie miało moc na równi z wyrokiem SOKiK. Strony będą miały przy tym do dyspozycji szerszy katalog możliwych rozstrzygnięć niż SOKiK. Przykładowo będę mogły uzgodnić cofnięcie skargi przez skarżącego.

Porozumienie będzie mogło być zawarte zarówno w toku postępowania zainicjowanego skargą, jaki i postępowania odwoławczego, kasacyjnego oraz w sprawach przekazanych do ponownego rozpoznania.

  • Zmiany w ustawie z dnia 10 kwietnia 1997 r. – Prawo energetyczne

Proponuje się, aby miesięczne sprawozdania: zawierające informacje o podmiotach świadczących usługi magazynowania, przeładunku, przesyłania lub dystrybucji, o rodzajach oraz ilości wytworzonych, przywiezionych i wywiezionych paliw ciekłych, a także ich przeznaczeniu składane były do jednego organu – Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki, który następnie przekaże zestawienia zbiorcze tych sprawozdań pozostałym organom (tj. ministrowi właściwemu ds. energii, ministrowi właściwemu ds. finansów publicznych, Prezesowi ARM). W przypadku wystąpienia takiej potrzeby, na wniosek tych organów Prezes URE przekazywałby im kopie sprawozdań.

W celu cyfryzacji ww. procesów koniecznym będzie wprowadzenie systemu teleinformatycznego w URE, który umożliwi składanie sprawozdań oraz przetwarzanie i udostępnianie danych, co ułatwi przedsiębiorcom wykonywanie ustawowych obowiązków i przyspieszy proces przetwarzania danych przez Prezesa URE. Proponowany system teleinformatyczny będzie mógł stanowić zalążek platformy paliwowej stanowiącej bazę danych dotyczących sektora paliwowego, która jest ujęta w Programie przeciwdziałania i zwalczania przestępczości gospodarczej na lata 2015-2020.

  • Zmiana w ustawie z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska

Planuje się uproszczenie procedury składania wniosków o wydanie lub zmianę pozwolenia zintegrowanego pozwalające na składanie 1 egzemplarza papierowej wersji danego wniosku i 1 egzemplarza w wersji elektronicznej.

  • Zmiana w ustawie z dnia 16 lutego 2007 r. o zapasach ropy naftowej, produktów naftowych i gazu ziemnego oraz zasadach postępowania w sytuacjach zagrożenia bezpieczeństwa paliwowego państwa i zakłóceń na rynku naftowym

Projekt zakłada zmianę częstotliwości przekazywania informacji przez producentów i handlowców do ministra właściwego do spraw energii o poniesionych kosztach tworzenia i utrzymywania zapasów obowiązkowych ropy naftowej lub paliw – ma to być informacja roczna.

Ponadto, termin przekazywania informacji o kosztach został skorelowany z jednoczesnym obowiązkiem przekazywania informacji do Prezesa Agencji Rezerw Materiałowych o ilości zapasów obowiązkowych ropy naftowej lub paliw, do utworzenia których producenci i handlowcy są obowiązani w danym roku kalendarzowym – w terminie do dnia 1 marca.

  • Zmiana w ustawie z dnia 20 lutego 2014 r. o odnawialnych źródłach energii

W projekcie przewidziano ograniczenie częstotliwości składania sprawozdań OSD elektroenergetycznego oraz OSD gazowego dla Dyrektora Generalnego KOWR, do której przyłączona została instalacja, o której mowa w art. 20 ust. 1 ustawy o OZE (wytwórca biogazu rolniczego) z kwartalnej do półrocznej.

  •  Zmiany w ustawie z dnia 5 lipca 2018 r. o zarządzie sukcesyjnym przedsiębiorstwem osoby fizycznej

Zaproponowano:

– wprowadzenie możliwości tymczasowego zarządzania udziałem małżonka w przedsiębiorstwie w przypadku śmierci przedsiębiorcy wpisanego do CEIDG,

– mechanizm tymczasowego wykonywania praw w spółkach handlowych (praw i obowiązków wspólnika w przypadku spółki osobowej, udziałów w spółce z o.o., akcji w spółce akcyjnej) – jeszcze przed zakończeniem formalności spadkowych. Proponowane rozwiązania nie naruszałyby zasad dziedziczenia praw wspólników spółek handlowych i byłyby spójne z przepisami Kodeksu spółek handlowych dzięki wykorzystaniu instytucji wspólnego przedstawiciela współuprawnionych, która jest już w Kodeksie przewidziana,

– zawarcie w przepisach o spółce jawnej przepisu, które pozwoli na dalsze trwanie spółki jawnej (a przez odesłanie – także spółki komandytowej i komandytowo-akcyjnej) w przypadku śmierci jednego ze wspólników spółki dwuosobowej oraz umożliwienie dalszego trwania spółki osobowej z udziałem spadkobierców wspólnika i pozostałych wspólników na podstawie uzgodnienia między tymi osobami).

  • Zmiany w ustawie z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych

Twórcy projektu chcą wprowadzenia możliwości zbycia ułamkowej części „udziału spółkowego” w spółce osobowej – jeżeli przewiduje to umowa spółki; wymagałoby to też zgody wszystkich pozostałych wspólników, chyba że umowa spółki stanowi inaczej.

Projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia obciążeń regulacyjnych zakłada wiele innych, interesujących rozwiązań: https://legislacja.rcl.gov.pl/docs//2/12321366/12577127/12577128/dokument385907.pdf

Planowany termin przyjęcia projektu przez Radę Ministrów został wyznaczony na II kwartał 2019 r.

Autor: Agata Szafrańska, Wawrzynowicz i Wspólnicy sp. k.

Nowa zakładka na Portalu Zamówienia.org.pl!

Aktualności, Energetyka, , , , , , Możliwość komentowania Nowa zakładka na Portalu Zamówienia.org.pl! została wyłączona

Na Portalu Zamówienia.org.pl od dziś pojawiła się nowa zakładka – Energetyka, w której publikowane będą artykuły dotyczące prawa energetycznego.

Portal Zamówienia.org.pl będzie poruszał tematykę związaną nie tylko z zamówieniami publicznymi, ale także z najbardziej aktualnymi zagadnieniami z sektora energetycznego.

Zachęcamy do lektury!